2008 · పేపర్ IV · 10 మార్కులుతరచూ అడిగేది

భారతదేశంలో నిరుద్యోగాన్ని కొలవడానికి ఉపయోగించే పద్ధతులను వివరించండి.

Telugu translation by Ghissu. Report a Telugu error

క్లుప్తంగా

భారత్ Dantwala Committee (1968) సూచించిన usual status, current weekly status, current daily status, labour time disposition పద్ధతులతో NSSO, PLFS సర్వేల ద్వారా నిరుద్యోగాన్ని కొలుస్తుంది. అల్ప ఉపాధి, అసంఘటితత్వం బహిరంగ నిరుద్యోగాన్ని అస్పష్టం చేయడం వల్ల అంచనాలు సుమారు 2.2% (usual status) నుంచి 7% కు పైగా (current daily status) వరకు మారుతాయి.

Model answer

Ghissu Editorial · Verified 4 Oct 2026

పరిచయం
భారతదేశం యొక్క నిరుద్యోగం కొలతలో తక్కువ ఉపాధి, అనౌపచారికత, సామాజిక-జనాభా వైవిధ్యాన్ని పరిష్కరించాలి, తద్వారా సమర్థవంతమైన విధానానికి సమాచారం అందించాలి. ఆర్థిక మందగమనం మరియు జనాభా మార్పుల మధ్య లక్ష్యిత ఉపాధి జోక్యాలను రూపొందించడానికి ఖచ్చితమైన డేటా అత్యంత ముఖ్యమైనది.
సంస్థాగత వ్యవస్థ
•

దంత్వాల కమిటీ పద్ధతులు

1968 కమిటీ యొక్క నాలుగు విధానాలు, సాధారణ స్థితి, ప్రస్తుత వారపు/రోజువారీ స్థితి, కార్మిక సమయం వినియోగం, దీర్ఘకాలిక మరియు సీజనల్ ఉపాధి మార్పులను పట్టుకోవడం, నైపుణ్యమైన కార్మిక వినియోగాన్ని అందించడం.

•

లేబర్ బ్యూరో మరియు పరిపాలనా డేటా

లేబర్ బ్యూరో యొక్క రంగాల వారీ నివేదికలు మరియు పరిపాలనా రికార్డులను సమగ్రపరచడానికి ప్రయత్నాలు, మహారాష్ట్రలో శోధనీయమైన RTI డేటాబేస్‌లను కలిగి ఉండటం, డేటా పారదర్శకతను మెరుగుపరచడం, ఆంధ్రప్రదేశ్ సంక్షేమ పథకం DBT టెంప్లేట్ కు లాభదాయకం. ఈ సమగ్రత విశాఖపట్నం వంటి పారిశ్రామిక కారిడార్లలో ఉపాధి మార్పులను సమయానుకూలంగా ట్రాక్ చేయడంలో సహాయపడుతుంది.

సవాళ్లు
•

తక్కువ ఉపాధి మరియు మార్పు

అధిక అనౌపచారిక రంగం ప్రబలత నిరుద్యోగాన్ని కప్పిపుచ్చుతుంది; అంచనాలు 2.2% (సాధారణ స్థితి) నుండి 7% పైగా (ప్రస్తుత రోజువారీ స్థితి) వరకు మారుతాయి, నిర్వచన మరియు సూచన కాలం తేడాలను ప్రతిబింబిస్తాయి.

•

సామాజిక నమూనాలు

నిరుద్యోగ వ్యవధి మరియు ఉద్యోగం పొందే రేట్లు1 కులం, వయస్సు, లింగం, విద్య లోపాలను చూపిస్తాయి2, యువత మరియు మహిళలు అననుకూలంగా ఉన్నారు, ఇది పట్టణ ఆంధ్రప్రదేశ్ లో కనిపిస్తుంది. ఈ అసమానతలు కార్మిక మార్కెట్ చేర్పు మరియు ఆర్థిక సమానత్వాన్ని ప్రభావితం చేస్తాయి.

•

ఆర్థిక షాకులు

COVID-19 మరియు మందగమనం నిరుద్యోగాన్ని పెంచాయి, ప్రత్యేకించి వర్షాభావం ప్రభావిత రాయలసీమ లో ప్రతిస్పందించే విధాన చర్యలను ప్రారంభించడానికి సూక్ష్మ డేటా అవసరాన్ని ఉద్ఘాటించాయి.

ముందుకు దారి
•

సర్వేలను మెరుగుపరచడం మరియు డేటా సమగ్రత

సర్వే ఫ్రీక్వెన్సీని పెంచడం మరియు ఉపాధి డేటాను పరిపాలనా రికార్డులతో అనుసంధానించడం ఖచ్చితత్వాన్ని మెరుగుపరచగలదు మరియు స్వీయ నివేదికలపై ఆధారపడటాన్ని తగ్గించగలదు, తద్వారా మెరుగైన విధాన లక్ష్యాన్ని సాధించగలదు.

•

సాంకేతికత మరియు ఇ-గవర్నెన్స్

డిజిటల్ మౌలిక సదుపాయాలను ఉపయోగించడం మరియు భారతదేశం యొక్క UN ఇ-గవర్నమెంట్ ర్యాంకింగ్ (2024 లో 97వ స్థానం) ను మెరుగుపరచడం, ఆంధ్రప్రదేశ్ వంటి రాష్ట్రాలలో రియల్-టైమ్ ఉపాధి పర్యవేక్షణకు సహాయపడుతుంది, డేటా ఆధారిత పరిపాలనను సులభతరం చేస్తుంది.

నిర్ణయం
తక్కువ ఉపాధి మరియు సామాజిక అసమానతలను పరిష్కరించే బహుముఖ, డేటా సమగ్రత విధానం సమగ్ర వృద్ధి మరియు గౌరవనీయమైన పనికి అవసరం, వికసిత భారత్ 2047 యొక్క దృష్టిని ముందుకు తీసుకెళ్తుంది.

This model answer is indicative and the model can make mistakes; please verify key facts independently.

Hand-drawn diagram: Measuring unemployment in India. Measuring unemployment in India. Diagram (tree): Measuring unemployment in India; Dantwala status measures; Usual status: chronic; Weekly status: reference week; Daily status: person-days; Surveys: NSSO and PLFS
Diagram: Measuring unemployment in India

ఈ ప్రశ్నను ప్రాక్టీస్ చేయండి

  1. 1జవాబు పత్రం

    ఈ ప్రశ్నకు సరిపడా పేజీలు.

  2. 2చేతితో రాయండి

    సమయం పెట్టుకుని.

  3. 3మూల్యాంకనం పొందండి

    మీ మార్కులు, ఏమి సరిచేయాలో.

షేర్ చేయండిWhatsAppTelegramXLinkedIn

పరీక్షలో ఈ అధ్యాయం

భారత ఆర్థిక వ్యవస్థకు ప్రధాన సవాళ్లు26 questions

Asked in 8 of 8 sittings since 2008

2008
5
2011
3
2012
3
2016
4
2017
4
2020
2
2023
3
2025
2

All 26 questions, sorted by sub-topic, with model answers and practice.

అధికారిక ఏపీపీఎస్సీ గ్రూప్-1 మెయిన్స్ 2008 ప్రశ్నపత్రం నుంచి ప్రశ్న. సమాధానం Ghissu ఇంజిన్ రాసింది.

Ghissu

OUTWORK·
OUTTHINK·
MASTER THE SYSTEM·
OUTWORK·
OUTTHINK·
MASTER THE SYSTEM·
OUTWORK·
OUTTHINK·
MASTER THE SYSTEM·
OUTWORK·
OUTTHINK·
MASTER THE SYSTEM·
OUTWORK·
OUTTHINK·
MASTER THE SYSTEM·
OUTWORK·
OUTTHINK·
MASTER THE SYSTEM·
OUTWORK·
OUTTHINK·
MASTER THE SYSTEM·
OUTWORK·
OUTTHINK·
MASTER THE SYSTEM·