2008 · పేపర్ V · 10 మార్కులుతరచూ అడిగేది

(i) భారతీయ జీవవైవిధ్యానికి ముప్పులు ఏమిటి? (ii) భారతీయ జీవవైవిధ్యాన్ని ఎలా సంరక్షించవచ్చు?

Telugu translation by Ghissu. Report a Telugu error

క్లుప్తంగా

నమోదైన జాతుల్లో సుమారు 7-8% ఉన్న భారత జీవ వైవిధ్యానికి ఆవాస విధ్వంసం, వేట, వన్యప్రాణుల అక్రమ వ్యాపారం, కాలుష్యం, వాతావరణ మార్పు, ఆక్రమణ జాతులు ముప్పుగా ఉన్నాయి. 18 biosphere reserves వంటి రక్షిత ప్రాంతాలు, ex situ seed banks, జంతు ప్రదర్శనశాలలు, సమాజ ఆధారిత Biodiversity Management Committees, Project Tiger వంటి ప్రధాన ప్రాజెక్టుల ద్వారా దానిని సంరక్షించవచ్చు.

Model answer

Ghissu Editorial · Verified 4 Oct 2026

పరిచయం
భారతదేశం సుమారు 7-8% నమోదు చేయబడిన గ్లోబల్ జాతులను కలిగి ఉన్న జీవవైవిధ్యం, నివాస స్థలాల విధ్వంసం, అధిక వినియోగం, కాలుష్యం మరియు వాతావరణ మార్పుల నుండి ముప్పును ఎదుర్కొంటోంది, సమగ్ర పరిరక్షణ వ్యూహాలను అవసరం చేస్తోంది. దాని విభిన్న పర్యావరణ వ్యవస్థలు పర్యావరణ సమతుల్యత మరియు జీవనోపాధులను మద్దతు ఇస్తాయి, పరిరక్షణను అవసరమైనదిగా చేస్తాయి.
భారత జీవవైవిధ్యానికి ముప్పులు
•

నివాస స్థలాల విధ్వంసం మరియు విభజన

వ్యవసాయం, గనులు మరియు పట్టణీకరణ విస్తరణ నివాస స్థలాలను విభజిస్తుంది, ముఖ్యంగా పశ్చిమ కనుమల్లో, అటవీ కవర్ మరియు జాతుల జీవన సామర్థ్యాన్ని తగ్గిస్తుంది. మౌలిక సదుపాయాల ప్రాజెక్టులు మరియు గనులు ఈ నష్టాన్ని మరింత పెంచి, పర్యావరణ వ్యవస్థ సమగ్రతను భంగం చేస్తాయి.

•

అధిక వినియోగం మరియు వేట

చట్టవిరుద్ధ వాణిజ్యం పులులు మరియు ఏనుగులు వంటి కీలక జాతులకు ముప్పు కలిగిస్తుంది, పర్యావరణ వ్యవస్థ స్థిరత్వాన్ని దెబ్బతీస్తుంది. జంతు భాగాలు మరియు ఔషధ మొక్కల కోసం డిమాండ్ అధిక వేటను ప్రేరేపించి, కీలక జాతులను ప్రమాదంలో పడేస్తుంది.

పరిరక్షణ వ్యూహాలు
•

ఇన్ సిటు పరిరక్షణ మరియు రక్షిత ప్రాంతాలు1

భారతదేశం యొక్క 18 జీవమండల రిజర్వులు, 100 కంటే ఎక్కువ జాతీయ ఉద్యానవనాలు మరియు 570 కంటే ఎక్కువ అభయారణ్యాలు, ఆంధ్ర ప్రదేశ్‌లోని నాగార్జున సాగర్-శ్రీశైలం పులుల రిజర్వు సహా, పర్యావరణ వ్యవస్థలను రక్షిస్తాయి; ప్రాజెక్ట్ టైగర్2 మరియు ప్రాజెక్ట్ స్నో లెపర్డ్ వంటి ఫ్లాగ్‌షిప్ ప్రాజెక్టులు పులుల జనాభాను 2,226 (2014) నుండి ఇటీవల 3,682 కు పెంచాయి. ఈ రక్షిత ప్రాంతాలు సహజ నివాస స్థలాలను నిర్వహించి, జాతుల పునరుద్ధరణకు మద్దతు ఇస్తాయి.

•

సముదాయ భాగస్వామ్యం మరియు పాలన

2,76,653 జీవవైవిధ్య నిర్వహణ కమిటీలు మరియు ప్రజల జీవవైవిధ్య రిజిస్టర్లతో మూడు-స్థాయి జీవవైవిధ్య పాలన3 మోడల్ స్థానిక సముదాయాలను శక్తివంతం చేస్తుంది; ఆంధ్ర ప్రదేశ్‌లోని సముదాయ ఆధ్వర్యంలోని పవిత్ర కోవెలలు మరియు నీటి ప్రాంతాలు దీనికి ఉదాహరణ. ఇలాంటి భాగస్వామ్యం స్థిరమైన వనరుల వినియోగం మరియు స్థానిక సంరక్షణను నిర్ధారిస్తుంది.

•

ముందుకు దారి

ఆంధ్ర ప్రదేశ్‌లోని తూర్పు కనుమలులో పర్యావరణ కారిడార్ల ద్వారా నివాస స్థలాల అనుసంధానాన్ని బలోపేతం చేయండి; అరణ్య సముదాయాల కోసం పర్యావరణ పర్యాటకం మరియు స్థిరమైన పంటల ద్వారా స్థిరమైన జీవనోపాధులను ప్రోత్సహించండి; మరియు వాస్తవ సమయ జీవవైవిధ్య పర్యవేక్షణ మరియు ముప్పు అంచనాల కోసం GIS మరియు AIని ఉపయోగించండి.

నిర్ణయం
నివాస స్థలాల రక్షణ, సముదాయ పాలన మరియు ఆధునిక సాంకేతికతను కలిపిన బహుళ దిశల దృష్టికోణం భారతదేశ జీవవైవిధ్యాన్ని సంరక్షించడానికి మరియు సుస్థిర అభివృద్ధి లక్ష్యం 15ను సాధించడానికి కీలకం. ఈ ప్రయత్నాలు పర్యావరణ సమతుల్యతను భద్రపరచి, భవిష్యత్ తరాల కోసం జీవవైవిధ్యాన్ని నిలుపుకుంటాయి.

This model answer is indicative and the model can make mistakes; please verify key facts independently.

Hand-drawn diagram: Threats and their remedies. Threats and their remedies. Comparison of Threat and Conservation response
Diagram: Threats and their remedies

ఈ ప్రశ్నను ప్రాక్టీస్ చేయండి

  1. 1జవాబు పత్రం

    ఈ ప్రశ్నకు సరిపడా పేజీలు.

  2. 2చేతితో రాయండి

    సమయం పెట్టుకుని.

  3. 3మూల్యాంకనం పొందండి

    మీ మార్కులు, ఏమి సరిచేయాలో.

షేర్ చేయండిWhatsAppTelegramXLinkedIn

పరీక్షలో ఈ అధ్యాయం

బయోటెక్నాలజీ & నానోటెక్నాలజీ: పరిధి, నీతి, జన్యు ఇంజనీరింగ్, జీవవైవిధ్యం, కిణ్వ ప్రక్రియ, ఇమ్యునో-డయాగ్నోసిస్50 questions

Asked in 8 of 8 sittings since 2008

2008
7
2011
5
2012
7
2016
13
2017
9
2020
3
2023
3
2025
3

All 50 questions, sorted by sub-topic, with model answers and practice.

అధికారిక ఏపీపీఎస్సీ గ్రూప్-1 మెయిన్స్ 2008 ప్రశ్నపత్రం నుంచి ప్రశ్న. సమాధానం Ghissu ఇంజిన్ రాసింది.

Ghissu

OUTWORK·
OUTTHINK·
MASTER THE SYSTEM·
OUTWORK·
OUTTHINK·
MASTER THE SYSTEM·
OUTWORK·
OUTTHINK·
MASTER THE SYSTEM·
OUTWORK·
OUTTHINK·
MASTER THE SYSTEM·
OUTWORK·
OUTTHINK·
MASTER THE SYSTEM·
OUTWORK·
OUTTHINK·
MASTER THE SYSTEM·
OUTWORK·
OUTTHINK·
MASTER THE SYSTEM·
OUTWORK·
OUTTHINK·
MASTER THE SYSTEM·