2012 · పేపర్ IIతరచూ అడిగేది

స్వాతంత్ర్యానికి పూర్వం మరియు అనంతర భారతదేశంపై సోషలిస్టుల పాత్ర మరియు సోషలిస్టు ఆలోచనల ప్రభావం ఏమిటి?

Telugu translation by Ghissu. Report a Telugu error

క్లుప్తంగా

1931 Karachi తీర్మానాలు, Congress Socialist Party (1934), Kisan Sabhas ద్వారా సోషలిస్టులు ఆర్థిక న్యాయాన్ని లక్ష్యాలకు జోడించి స్వాతంత్ర్య పోరాటాన్ని తీవ్రం చేశారు. స్వాతంత్ర్యం తర్వాత వారి భావనలు Directive Principles, ప్రణాళికలు, బ్యాంకుల జాతీయీకరణను తీర్చిదిద్దాయి, 42nd Amendment Preamble లో "socialist" పదాన్ని చేర్చింది.

Model answer

Ghissu Editorial · Verified 4 Oct 2026

పరిచయం
సామ్యవాదులు మరియు సామ్యవాద భావాలు భారత స్వాతంత్ర్య సమరంలో మరియు స్వాతంత్ర్యం అనంతరం దేశ నిర్మాణంలో కీలక పాత్ర పోషించాయి, మార్క్సిస్టు మరియు గాంధేయ సిద్ధాంతాల ప్రత్యేక మిశ్రమం ద్వారా ఆర్థిక అసమానత మరియు సామాజిక న్యాయాన్ని పరిష్కరించాయి.
స్వాతంత్ర్యం పూర్వపు భారతదేశంలో సామ్యవాదుల పాత్ర
•

జాతీయ ఉద్యమాన్ని ప్రగతిశీలం చేయడం

సామ్యవాదులు స్వాతంత్ర్య పోరాటాన్ని రైతులు మరియు కార్మికుల ఆర్థిక గోడు పైన దృష్టి పెట్టేలా విస్తరించారు, 1931 కరాచీ కాంగ్రెస్ సమావేశంలో కార్మిక హక్కులు మరియు వ్యవసాయ సంస్కరణలను ఆమోదించడం ద్వారా ఇది స్పష్టమైంది.

•

నాయకుల ప్రభావం

జవహర్‌లాల్ నెహ్రూ మరియు సుభాస్ చంద్ర బోస్ సామ్యవాదంతో ప్రేరేపితులై, రాష్ట్ర జోక్యం మరియు సమానమైన సంపద పంపిణీకి వాదించారు, 1938 లో ప్రణాళికాబద్ధ ఆర్థిక వ్యవస్థ కోసం జాతీయ ప్రణాళిక కమిటీ ఏర్పడటానికి దారితీసింది.

•

కాంగ్రెస్ సామ్యవాది పార్టీ (1934)

జయప్రకాశ్ నారాయణ్, ఆచార్య నరేంద్ర దేవ్ మరియు రామ్ మనోహర్ లోహియా కాంగ్రెస్‌ను వ్యవసాయ సంస్కరణ మరియు కార్మిక హక్కుల వైపు నడిపించారు, మరియు 1942 లో భూగర్భ ప్రతిఘటనలో ఎక్కువ భాగాన్ని నడిపించారు.

సామాజిక-రాజకీయ దృశ్యంపై ప్రభావం
•

ఆర్థిక విమర్శ మరియు గాంధేయ సమ్మేళనం

వలస ఆర్థిక దోపిడీపై సామ్యవాద విమర్శ గాంధీ యొక్క ట్రస్టీషిప్ భావనతో కలిసింది, ఇక్కడ సంపద కలిగిన వారు ప్రజా సంక్షేమ ట్రస్టీలుగా వ్యవహరిస్తారు, హింసాత్మక వర్గ పోరాటాన్ని తిరస్కరిస్తారు.

•

రాజకీయ మేనిఫెస్టోలు

1930ల నుండి కాంగ్రెస్ మేనిఫెస్టోలు, ఫైజ్‌పూర్ సమావేశం (1936) వంటి, భూసంస్కరణలు మరియు కార్మిక హక్కులతో సామ్యవాద ప్రభావాన్ని ప్రతిబింబించాయి.

స్వాతంత్ర్యం అనంతర ప్రభావం
•

సాంఘికవాద రాజ్యాంగం

42వ సవరణ (1976) ప్రాథమిక హక్కుల పీఠికలో "సామ్యవాది" అనే పదాన్ని చేర్చింది; ప్రైవేట్ ఆస్తిని రద్దు చేయకుండా ఆర్థిక సమానతను లక్ష్యంగా పెట్టిన దిశానిర్దేశక సూత్రాలు.

•

మిశ్రమ ఆర్థిక వ్యవస్థ మరియు ప్రణాళిక

భారతదేశం సోవియట్ ప్రేరణతో ప్రణాళికాబద్ధ ఆర్థిక వ్యవస్థను స్వీకరించింది, ప్రజా మరియు ప్రైవేట్ రంగాలను సమతుల్యం చేస్తూ; ఐదేళ్ల ప్రణాళికలు పారిశ్రామికీకరణ, భూసంస్కరణలు మరియు పేదరిక నిర్మూలనపై దృష్టి పెట్టాయి.

ముగింపు
సామ్యవాద భావాలు భారత స్వాతంత్ర్య సమరాన్ని మరియు స్వాతంత్ర్యం అనంతర విధానాలను లోతుగా ప్రభావితం చేశాయి, భారతదేశ ప్రజాస్వామ్య సామ్యవాదం మరియు సామాజిక న్యాయ వ్యవస్థను ఆకారంలోకి తెచ్చాయి.

This model answer is indicative and the model can make mistakes; please verify key facts independently.

Hand-drawn diagram: Socialist ideas in Indian politics. Socialist ideas in Indian politics. Diagram (timeline): Socialist ideas in Indian politics; 1931; Karachi resolutions, workers' rights; 1936; Faizpur: land reform, rent cuts; 1938; National Planning Committee; 1976; 42nd Amendment adds socialist
Diagram: Socialist ideas in Indian politics

ఈ ప్రశ్నను ప్రాక్టీస్ చేయండి

  1. 1జవాబు పత్రం

    ఈ ప్రశ్నకు సరిపడా పేజీలు.

  2. 2చేతితో రాయండి

    సమయం పెట్టుకుని.

  3. 3మూల్యాంకనం పొందండి

    మీ మార్కులు, ఏమి సరిచేయాలో.

షేర్ చేయండిWhatsAppTelegramXLinkedIn

పరీక్షలో ఈ అధ్యాయం

భారత జాతీయవాదం మూడు దశలలో; స్వాతంత్ర్యం, విభజన మరియు తరువాత22 questions

Asked in 8 of 8 sittings since 2008

2008
3
2011
3
2012
3
2016
5
2017
2
2020
2
2023
2
2025
2

All 22 questions, sorted by sub-topic, with model answers and practice.

అధికారిక ఏపీపీఎస్సీ గ్రూప్-1 మెయిన్స్ 2012 ప్రశ్నపత్రం నుంచి ప్రశ్న. సమాధానం Ghissu ఇంజిన్ రాసింది.

Ghissu

OUTWORK·
OUTTHINK·
MASTER THE SYSTEM·
OUTWORK·
OUTTHINK·
MASTER THE SYSTEM·
OUTWORK·
OUTTHINK·
MASTER THE SYSTEM·
OUTWORK·
OUTTHINK·
MASTER THE SYSTEM·
OUTWORK·
OUTTHINK·
MASTER THE SYSTEM·
OUTWORK·
OUTTHINK·
MASTER THE SYSTEM·
OUTWORK·
OUTTHINK·
MASTER THE SYSTEM·
OUTWORK·
OUTTHINK·
MASTER THE SYSTEM·