2020 · పేపర్ II · 10 మార్కులు

భారతదేశంలో హరిత విప్లవం యొక్క భాగాలు మరియు ప్రభావాలను విమర్శనాత్మకంగా విశ్లేషించండి.

Telugu translation by Ghissu. Report a Telugu error

క్లుప్తంగా

అధిక దిగుబడి విత్తనాలు, నీటిపారుదల, రసాయన ఎరువులు, రుణం, యాంత్రీకరణలను కలిపిన హరిత విప్లవం 1970ల నాటికి భారతదేశాన్ని ఆహారధాన్యాల్లో స్వయం సమృద్ధం చేసింది, కానీ అసమానతలను పెంచి నేల మరియు భూగర్భ జలాలను క్షీణింపజేసింది. ఆంధ్రప్రదేశ్‌లో Nagarjuna Sagar, Godavari మరియు Krishna డెల్టా కాలువల వల్ల తీర ప్రాంతం తొలి లబ్ధిదారుగా నిలిచింది.

Model answer

Ghissu Editorial · Verified 4 Oct 2026

పరిచయం
1960లలో ప్రారంభమైన గ్రీన్ రివల్యూషన్21 భారతీయ వ్యవసాయాన్ని ఆహార స్వయం సమృద్ధి సాధించడానికి మార్పు చేసింది, ముఖ్యంగా ఆంధ్రప్రదేశ్ తీర ప్రాంతం3 వంటి ప్రాంతాలలో గణనీయమైన ప్రభావాలను చూపింది.
గ్రీన్ రివల్యూషన్ యొక్క ప్రధాన భాగాలు
•

అధిక దిగుబడి రకాలు మరియు నీటిపారుదల

గోధుమలు మరియు బియ్యం కోసం జన్యుపరంగా మెరుగుపరచబడిన విత్తనాలు, ఆంధ్రప్రదేశ్‌లోని నాగార్జున సాగర్ మరియు గోదావరి, కృష్ణా డెల్టా కాలువలు వంటి నీటిపారుదల మౌలిక సదుపాయాలతో మద్దతు ఇవ్వబడినవి, దిగుబడి పెరుగుదలకు కేంద్రంగా ఉన్నాయి.

•

రసాయన ఎరువులు మరియు రుణ పథకాలు

ఎరువులు మరియు పురుగు మందుల తీవ్ర వినియోగం ఉత్పాదకతను పెంచింది కానీ పర్యావరణ నష్టాన్ని కలిగించింది; రాష్ట్రీయ కృషి వికాస్ యోజన4 (RKVY) మరియు ప్రధాన్ మంత్రి ఫసల్ బీమా యోజన (PMFBY) వంటి పథకాలు రైతులకు రుణం మరియు బీమా మద్దతును అందించాయి.

గ్రీన్ రివల్యూషన్ ప్రభావాలు
•

ఆహార భద్రత మరియు ఆర్థిక వృద్ధి

1970ల నాటికి భారత్ స్వయం సమృద్ధిని సాధించింది, ఆంధ్రప్రదేశ్‌లో బియ్యం దిగుబడులు పెరగడం మరియు వ్యవసాయ పరిశ్రమలలో గ్రామీణ ఉపాధి వృద్ధి చెందడం జరిగింది.

•

సామాజిక అసమానతలు మరియు పర్యావరణ వ్యయాలు

లాభాలు అసమానంగా ఉండి, నీటిపారుదల ప్రాంతాలు మరియు పెద్ద రైతులకు అనుకూలంగా ఉండగా, చిన్న రైతులు వెలివేయబడ్డారు; పర్యావరణ సమస్యలు మట్టిసార నష్టం మరియు భూగర్భ జలాల తగ్గుదల వంటి వాటిని కలిగి ఉన్నాయి.

సమీక్షాత్మక మూల్యాంకనం మరియు ముందుకు దారి
•

సుస్థిరత సవాళ్లు

విప్లవం యొక్క ప్రాంతీయ దృష్టి మరియు వాణిజ్యీకరణ వ్యవసాయ అసమానతలు మరియు పర్యావరణ నాశనాన్ని కలిగించాయి, జాతీయ సుస్థిర వ్యవసాయ మిషన్ (NMSA) మరియు మట్టి ఆరోగ్య కార్డు పథకం కింద ప్రోత్సహించబడిన సుస్థిర పద్ధతుల అవసరాన్ని హైలైట్ చేస్తుంది.

•

భవిష్యత్తు దిశలు

నీటిపారుదల విస్తరణ, సేంద్రీయ వ్యవసాయాన్ని ప్రోత్సహించడం, మరియు రాష్ట్రీయ కృషి వికాస్ యోజన (RKVY) వంటి పథకాలను బలోపేతం చేయడం అసమానతలు మరియు పర్యావరణ సమస్యలను పరిష్కరించగలవు.

ముగింపు
గ్రీన్ రివల్యూషన్ భారతదేశ ఆహార భద్రతకు కీలకమైనది, కానీ దీని దీర్ఘకాలిక విజయాన్ని సమగ్ర, సుస్థిర వ్యవసాయ సంస్కరణలపై ఆధారపడి ఉంటుంది.

This model answer is indicative and the model can make mistakes; please verify key facts independently.

Hand-drawn diagram: Green Revolution: gains and costs. Green Revolution: gains and costs. Comparison of Gains and Costs
Diagram: Green Revolution: gains and costs

ఈ ప్రశ్నను ప్రాక్టీస్ చేయండి

  1. 1జవాబు పత్రం

    ఈ ప్రశ్నకు సరిపడా పేజీలు.

  2. 2చేతితో రాయండి

    సమయం పెట్టుకుని.

  3. 3మూల్యాంకనం పొందండి

    మీ మార్కులు, ఏమి సరిచేయాలో.

షేర్ చేయండిWhatsAppTelegramXLinkedIn

పరీక్షలో ఈ అధ్యాయం

ఆర్థిక భూగోళశాస్త్రం6 questions

Asked in 3 of 8 sittings since 2008

2008
–
2011
–
2012
–
2016
–
2017
–
2020
2
2023
2
2025
2

All 6 questions, sorted by sub-topic, with model answers and practice.

అధికారిక ఏపీపీఎస్సీ గ్రూప్-1 మెయిన్స్ 2020 ప్రశ్నపత్రం నుంచి ప్రశ్న. సమాధానం Ghissu ఇంజిన్ రాసింది.

Ghissu

OUTWORK·
OUTTHINK·
MASTER THE SYSTEM·
OUTWORK·
OUTTHINK·
MASTER THE SYSTEM·
OUTWORK·
OUTTHINK·
MASTER THE SYSTEM·
OUTWORK·
OUTTHINK·
MASTER THE SYSTEM·
OUTWORK·
OUTTHINK·
MASTER THE SYSTEM·
OUTWORK·
OUTTHINK·
MASTER THE SYSTEM·
OUTWORK·
OUTTHINK·
MASTER THE SYSTEM·
OUTWORK·
OUTTHINK·
MASTER THE SYSTEM·