2020 · పేపర్ II · 10 మార్కులు

అక్బర్ కాలం నాటి కేంద్ర పరిపాలనను విమర్శనాత్మకంగా మూల్యాంకనం చేయండి.

Telugu translation by Ghissu. Report a Telugu error

క్లుప్తంగా

Akbar కేంద్ర పరిపాలన సమర్థవంతమైనది, వినూత్నమైనది: ఆర్థిక, సైనిక, న్యాయ, రాజగృహ శాఖల మధ్య అధికారాన్ని పంచి, dahsala రెవెన్యూ విధానాన్ని ప్రవేశపెట్టి, mansabdari అంతస్తుల వ్యవస్థను సంస్థాగతం చేసింది. విమర్శనాత్మకంగా చూస్తే, అది రైతుల నుండి రెవెన్యూ వసూలును పెంచింది, chief qazi వంటి పదవుల్లో అవినీతి ఉంది, స్థానిక స్వయంప్రతిపత్తి తగ్గింది.

Model answer

Ghissu Editorial · Verified 4 Oct 2026

పరిచయం
అక్బర్ యొక్క కేంద్ర పరిపాలన మార్పులను కలిగి ఉండి, టిమురిడ్ వారసత్వాన్ని పరిపాలనను మెరుగుపరచడానికి సంస్కరణలతో మిళితం చేసింది, అయితే ఇది సామాజిక-ఆర్థిక మరియు పరిపాలనా సవాళ్లను ఎదుర్కొంది.
సంరచనాత్మక ఆవిష్కరణలు
•

అధికార విభజన

అక్బర్ వజీర్ వ్యవస్థను నాలుగు విభాగాలతో (ఆర్థిక, సైనిక, న్యాయ, రాజ కుటుంబం) భర్తీ చేసి, చెక్‌లు మరియు బ్యాలెన్స్‌లను సృష్టించి, అధికార కేంద్రీకరణను నిరోధించాడు.

•

ఆదాయ పరిపాలన

దహ్సాలా వ్యవస్థ పంట దిగుబడులు మరియు ధరల పది సంవత్సరాల సగటు ఆధారంగా భూమి ఆదాయాన్ని స్థిరపరచి, రాష్ట్ర ఆదాయాన్ని స్థిరపరచి, యాదృచ్ఛిక అంచనాలను తగ్గించింది.

•

మంసబ్‌దారి వ్యవస్థ

ర్యాంక్, జీతం మరియు జాగీర్‌ను అనుసంధానించే గ్రేడెడ్ సైనిక మరియు బ్యూరోక్రటిక్ హైరార్కీని సంస్థాగతీకరించి, సార్వభౌమతను ప్రొఫెషనలైజ్ చేసి, విశ్వాసాన్ని నిర్ధారించింది.

•

బుద్ధి మరియు రికార్డులు

మిర్ బఖ్షీ బుద్ధి మరియు సార్వభౌమతను నిర్వహించగా, కోర్టు రచయితలు చక్రవర్తి ఆదేశాలను నమోదు చేసి, కేంద్రీకృత నియంత్రణకు సహాయపడ్డారు.

పరిమితులు మరియు సవాళ్లు
•

ఆర్థిక దోపిడీ

రాయచౌధురి ప్రకారం, కేంద్రీకృత ధరల నిర్ణయం మరియు జాగీర్ దోపిడీ కారణంగా రైతులు అధిక బకాయిలు చెల్లించారు, గ్రామీణ సంక్షేమం కంటే చక్రవర్తి ఆదాయాన్ని ప్రాధాన్యతనిచ్చారు.

•

అవినీతి మరియు బంధుప్రీతి

ప్రధాన ఖాజీ వంటి న్యాయస్థాన పదవులు అవినీతికి గురయ్యాయి; జాగీర్ కేటాయింపులు ప్రతిభ కంటే సార్వభౌమతకు ప్రాధాన్యతనిచ్చి, అనర్థకతలను కలిగించాయి.

•

పరిమిత స్థానిక స్వాయత్తత

కేంద్రీకరణ స్థానిక అధికారుల స్వాయత్తతను తగ్గించి, ప్రాంతీయ శక్తులను పరాయి చేసి, సామాజిక-రాజకీయ సమతుల్యతలను భంగం కలిగించింది.

•

విభజిత శక్తి

వకీల్ ఆచారంగా మారిపోయింది; దివాన్ యొక్క పాత్ర ఆదాయానికి పరిమితం చేయబడింది, పరిపాలనా మిళితాలను కలిగించింది.

ముందుకు మార్గం
•

అవినీతి వ్యతిరేక చర్యలు

న్యాయ మరియు ఆదాయ విభాగాలలో పర్యవేక్షణను బలపరచి, పారదర్శక నియామకాలను బలపరచాలి.

•

స్థానిక పరిపాలన

ప్రాంతీయ స్వాయత్తతతో కేంద్రీకృత నియంత్రణను సమతుల్యం చేయడానికి స్థానిక ప్రముఖులను చేర్చాలి.

•

ఆదాయ విధాన సవరణ

రైతులను రక్షించడానికి స్థానిక పరిస్థితులను ప్రతిబింబించేలా భూమి ఆదాయాన్ని సవరించాలి.

•

విభాగాల సమన్వయం

మిళితాలను తగ్గించి, సామర్థ్యాన్ని మెరుగుపరచడానికి విభాగాల మధ్య సమన్వయాన్ని మెరుగుపరచాలి.

నిర్ణయం
అక్బర్ యొక్క పరిపాలన ఆవిష్కరణను చక్రవర్తి ఆశయంతో మిళితం చేసింది, కానీ దోపిడీ మరియు పరిపాలనా ఖాళీలను వెల్లడించింది, న్యాయమైన మరియు సమర్థవంతమైన పరిపాలన అవసరాన్ని సూచించింది.

This model answer is indicative and the model can make mistakes; please verify key facts independently.

Hand-drawn diagram: Akbar's central administration. Akbar's central administration. Diagram (tree): Akbar's central administration; Emperor (wakil ceremonial); Diwan: finance, revenue; Military department; Chief qazi: judiciary; Royal household
Diagram: Akbar's central administration

ఈ ప్రశ్నను ప్రాక్టీస్ చేయండి

  1. 1జవాబు పత్రం

    ఈ ప్రశ్నకు సరిపడా పేజీలు.

  2. 2చేతితో రాయండి

    సమయం పెట్టుకుని.

  3. 3మూల్యాంకనం పొందండి

    మీ మార్కులు, ఏమి సరిచేయాలో.

షేర్ చేయండిWhatsAppTelegramXLinkedIn

పరీక్షలో ఈ అధ్యాయం

మొఘలులు, మరాఠాలు & యూరోపియన్ల రాక10 questions

Asked in 7 of 8 sittings since 2008

2008
–
2011
1
2012
1
2016
1
2017
1
2020
2
2023
2
2025
2

All 10 questions, sorted by sub-topic, with model answers and practice.

అధికారిక ఏపీపీఎస్సీ గ్రూప్-1 మెయిన్స్ 2020 ప్రశ్నపత్రం నుంచి ప్రశ్న. సమాధానం Ghissu ఇంజిన్ రాసింది.

Ghissu

OUTWORK·
OUTTHINK·
MASTER THE SYSTEM·
OUTWORK·
OUTTHINK·
MASTER THE SYSTEM·
OUTWORK·
OUTTHINK·
MASTER THE SYSTEM·
OUTWORK·
OUTTHINK·
MASTER THE SYSTEM·
OUTWORK·
OUTTHINK·
MASTER THE SYSTEM·
OUTWORK·
OUTTHINK·
MASTER THE SYSTEM·
OUTWORK·
OUTTHINK·
MASTER THE SYSTEM·
OUTWORK·
OUTTHINK·
MASTER THE SYSTEM·