చట్టబద్ధమైన సంస్థల పనిని ఉదాహరణలతో వివరించండి మరియు అవి ఏయే దేశాలలో ఏర్పాటు చేయబడ్డాయో పేర్కొనండి. భారతదేశం నుండి రెండు ఉదాహరణలను అందిస్తూ, క్వాసీ-జ్యుడీషియల్ సంస్థలను వివరించండి.
Telugu translation by Ghissu. Report a Telugu error
క్లుప్తంగా
ప్రత్యేక నియంత్రణ కోసం పార్లమెంటు లేదా రాష్ట్ర శాసనసభల చట్టాల ద్వారా ఏర్పడే చట్టబద్ధ సంస్థలకు భారత్లో SEBI, NHRC ఉదాహరణలు, ఇవి US, UK, Australia లలో కూడా ఉన్నాయి. న్యాయస్థానాలు కాకపోయినా వివాదాలను పరిష్కరించే సంస్థలు అర్ధ న్యాయ సంస్థలు, ఉదాహరణకు National Green Tribunal (NGT Act, 2010), Consumer Disputes Redressal Commissions.
Model answer
Ghissu Editorial · Verified 4 Oct 2026
నిర్వచిత చట్టపరమైన పునాది
SEBI (SEBI చట్టం, 1992) మరియు NHRC (మానవ హక్కుల సంరక్షణ చట్టం, 1993) వంటి చట్టపరమైన సంస్థలు చట్టపరమైన అధికారాన్ని మరియు డొమైన్ నైపుణ్యాన్ని కలిగి ఉంటాయి, ఇది కేంద్రీకృత నియంత్రణ మరియు దర్యాప్తును సాధ్యపడుస్తుంది.
ప్రపంచవ్యాప్త ఉనికి మరియు బాధ్యత
US Federal Trade Commission, UK Financial Conduct Authority, మరియు Australian Human Rights Commission వంటి సమాన సంస్థలు ప్రపంచవ్యాప్తంగా ఉన్నాయి. ఈ సంస్థలు స్వతంత్రతను చట్టసభ పర్యవేక్షణ మరియు ప్రజా నివేదికల ద్వారా బాధ్యతతో సమతుల్యం చేస్తాయి.
ప్రకృతి మరియు ఉదాహరణలు
భారతదేశం యొక్క జాతీయ హరిత ట్రిబ్యునల్ (NGT) మరియు ఆదాయపు పన్ను అప్పీళ్ల ట్రిబ్యునల్ (ITAT) వంటి అర్ధ-న్యాయపరమైన సంస్థలు సాంకేతిక నైపుణ్యంతో వివాదాలను పరిష్కరిస్తాయి, సహజ న్యాయం పాటిస్తూ కానీ సౌకర్యవంతమైన విధానాలను అనుసరిస్తాయి.
వినియోగదారుల కమిషన్లు మరియు సంస్కరణ అవసరాలు
వినియోగదారుల వివాద పరిష్కార కమిషన్లు వినియోగదారుల ఫిర్యాదులను పరిష్కరించి, లోపభూయిష్టమైన వస్తువులు లేదా సేవలను శిక్షిస్తాయి. ఖాళీలు మరియు అసమాన విధానాలు ఈ సంస్థలను బలహీనపరుస్తాయి, కాబట్టి సుప్రీం కోర్టు పునరావృతంగా ట్రిబ్యునల్ సంస్కరణలను కోరింది మరియు చట్ట కమిషన్1 న్యాయ నిర్ణయంలో ఎక్కువ బాధ్యతను కోరింది.
సంస్థాగత సంస్కరణలు
పారదర్శకత, బాధ్యత మరియు సహజ న్యాయ నిబంధనల అనుసరణను నిర్ధారించడానికి పర్యవేక్షణ కోసం జాతీయ ట్రిబ్యునల్స్ కమిషన్ను ప్రతిపాదించండి.
This model answer is indicative and the model can make mistakes; please verify key facts independently.

ఈ ప్రశ్నను ప్రాక్టీస్ చేయండి
1జవాబు పత్రం
ఈ ప్రశ్నకు సరిపడా పేజీలు.
2చేతితో రాయండి
సమయం పెట్టుకుని.
3మూల్యాంకనం పొందండి
మీ మార్కులు, ఏమి సరిచేయాలో.
పరీక్షలో ఈ అధ్యాయం
చట్టబద్ధమైన, నియంత్రణ, పాక్షిక-న్యాయ సంస్థలు మరియు పౌర సేవలు9 questions
Asked in 6 of 8 sittings since 2008
- 2025జాతీయ మహిళా కమిషన్ (NCW) ఏ చట్టం క్రింద స్థాపించబడింది? దాని ప్రధాన లక్షణాలు మరియు పరిమితులను వివరించండి.
- 2025భారతదేశంలో అర్థ-న్యాయ అధికార సంస్థల ఏర్పాటుకు ఏ రాజ్యాంగ నిబంధనలు అధికారం కల్పిస్తున్నాయి? తగిన ఉదాహరణలతో వివరించండి.
All 9 questions, sorted by sub-topic, with model answers and practice.
అధికారిక ఏపీపీఎస్సీ గ్రూప్-1 మెయిన్స్ 2020 ప్రశ్నపత్రం నుంచి ప్రశ్న. సమాధానం Ghissu ఇంజిన్ రాసింది.