2020 · పేపర్ III · 10 మార్కులు

భారత రాజ్యాంగంలోని ఏవైనా ఐదు ముఖ్య లక్షణాలను వివరించండి.

Telugu translation by Ghissu. Report a Telugu error

క్లుప్తంగా

ప్రపంచంలోనే అతి పొడవైన లిఖిత రాజ్యాంగం కావడం, ఏకకేంద్ర మొగ్గు గల సమాఖ్య వ్యవస్థ, పార్లమెంటరీ ప్రజాస్వామ్యం, న్యాయ సమీక్షతో కూడిన స్వతంత్ర న్యాయవ్యవస్థ, Directive Principles of State Policy భారత రాజ్యాంగ ఐదు ముఖ్య లక్షణాలు. దాని Article 368 సవరణ విధానం సరళతను ప్రాథమిక నిర్మాణంతో సమతుల్యం చేస్తుంది.

Model answer

Ghissu Editorial · Verified 4 Oct 2026

పరిచయం
భారత రాజ్యాంగం1, 1950లో స్వీకరించబడింది, ఇది శక్తి, హక్కులు మరియు సామాజిక మార్పును నిర్మించే సమగ్ర చట్టపరమైన పత్రం, కేశవానంద భారతి మరియు పుట్టుస్వామి వంటి చారిత్రాత్మక తీర్పుల ద్వారా ఆకారాన్ని పొందింది. ఇది గ్లోబల్ రాజ్యాంగ ఆలోచనలను భారత ప్రత్యేక సామాజిక నిర్మాణంతో మిళితం చేస్తూ, ప్రజాస్వామ్య పాలన మరియు సామాజిక-ఆర్థిక అభివృద్ధికి మార్గనిర్దేశం చేస్తుంది.
సమగ్ర సంస్థాగత వ్యవస్థ
•

అత్యంత విస్తృతంగా వ్రాయబడిన రాజ్యాంగం

సుమారు 470 ఆర్టికల్స్ మరియు 12 షెడ్యూల్స్ కలిగి, ఇది భారతదేశం యొక్క సంక్లిష్ట పాలనా అవసరాలను పరిష్కరిస్తుంది, ఇది ప్రపంచవ్యాప్తంగా అసమానమైన వైవిధ్యం మరియు పరిపాలనా వివరాలను ప్రతిబింబిస్తుంది.

•

ఘనత కలిగిన యూనిటరీ పక్షపాతం ఉన్న సమాఖ్య నిర్మాణం

ఇది కేంద్రం మరియు రాష్ట్రాల మధ్య అధికారాలను విభజిస్తుంది కానీ ఆర్టికల్ 356 మరియు ఆల్ ఇండియా సర్వీసెస్ వంటి నిబంధనల ద్వారా అధికారాన్ని కేంద్రీకరించి, వైవిధ్యానికి మధ్య జాతీయ ఐక్యతను నిర్ధారిస్తుంది.

అమలు సవాళ్లు మరియు ఫలితాలు
•

మూల నిర్మాణ సిద్ధాంతం

కేశవానంద భారతి కేసు రాజ్యాంగ నైతికతను నిలబెట్టింది, సవరణలను పరిమితం చేసి, మూల విలువలను కాపాడుతూ, ప్రాథమిక లక్షణాలకు అనియంత్రిత మార్పులను నిరోధించింది.

•

న్యాయ కార్యకలాపం

పుట్టుస్వామి (గోప్యతను ప్రాథమిక హక్కుగా) మరియు అనుజ్ గార్గ్ వంటి తీర్పులు హక్కులను విస్తరించాయి, పురోగమించిన రాజ్యాంగవాదాన్ని ప్రతిబింబిస్తూ మరియు సామాజిక మార్పులో న్యాయవ్యవస్థ పాత్రను చూపించాయి.

•

కేంద్ర-రాష్ట్ర సంబంధాలు

కేంద్ర ఆధిపత్యం ఉద్రిక్తతలను కలిగించింది, ముఖ్యంగా ఆంధ్రప్రదేశ్ విభజన తరువాత ప్రత్యేక వర్గ స్థితి కోసం డిమాండ్లలో, సహకార సమాఖ్యలో సవాళ్లను హైలైట్ చేస్తూ.

పాలనను బలోపేతం చేసే మార్గాలు
•

సహకార సమాఖ్యను బలోపేతం చేయడం

అంతర్రాష్ట్ర మండలిని బలోపేతం చేయడం మరియు రాష్ట్ర స్వాయత్తతను గౌరవించడం ప్రాంతీయ ఆకాంక్షలను పరిష్కరించగలదు మరియు కేంద్రం మరియు రాష్ట్రాల మధ్య నమ్మకాన్ని మెరుగుపరచగలదు.

•

న్యాయ సంస్కరణలు

న్యాయస్థానాలలో సాంకేతికతను స్వీకరించడం మరియు సామర్థ్యాన్ని పెంచడం ఆలస్యం మరియు పెండెన్సీని తగ్గించగలదు, రాజ్యాంగ హక్కుల రక్షణ మరియు న్యాయానికి సకాలంలో ప్రాప్తిని బలోపేతం చేస్తుంది.

ముగింపు
రాజ్యాంగం సెక్యులరిజం మరియు రాజ్యాంగ నైతికతను ప్రతిబింబిస్తుంది, న్యాయవ్యాఖ్యానాలు మరియు సవరణల ద్వారా అనుకూలంగా మారుతూ, భారత ప్రజాస్వామ్య ఆదర్శాలకు అనుగుణంగా సమగ్ర పాలన మరియు సామాజిక న్యాయాన్ని ప్రోత్సహిస్తుంది.

This model answer is indicative and the model can make mistakes; please verify key facts independently.

Hand-drawn diagram: Salient features of the Constitution. Mind map. Salient features of the Constitution: Lengthiest written constitution; Federal with unitary bias; Parliamentary democracy; Independent judiciary, judicial review; Directive Principles
Diagram: Salient features of the Constitution

ఈ ప్రశ్నను ప్రాక్టీస్ చేయండి

  1. 1జవాబు పత్రం

    ఈ ప్రశ్నకు సరిపడా పేజీలు.

  2. 2చేతితో రాయండి

    సమయం పెట్టుకుని.

  3. 3మూల్యాంకనం పొందండి

    మీ మార్కులు, ఏమి సరిచేయాలో.

షేర్ చేయండిWhatsAppTelegramXLinkedIn

పరీక్షలో ఈ అధ్యాయం

భారత రాజ్యాంగం, ప్రాథమిక హక్కులు, DPSP మరియు కేంద్ర-రాష్ట్ర విధులు18 questions

Asked in 8 of 8 sittings since 2008

2008
1
2011
4
2012
3
2016
4
2017
1
2020
2
2023
1
2025
2

All 18 questions, sorted by sub-topic, with model answers and practice.

అధికారిక ఏపీపీఎస్సీ గ్రూప్-1 మెయిన్స్ 2020 ప్రశ్నపత్రం నుంచి ప్రశ్న. సమాధానం Ghissu ఇంజిన్ రాసింది.

Ghissu

OUTWORK·
OUTTHINK·
MASTER THE SYSTEM·
OUTWORK·
OUTTHINK·
MASTER THE SYSTEM·
OUTWORK·
OUTTHINK·
MASTER THE SYSTEM·
OUTWORK·
OUTTHINK·
MASTER THE SYSTEM·
OUTWORK·
OUTTHINK·
MASTER THE SYSTEM·
OUTWORK·
OUTTHINK·
MASTER THE SYSTEM·
OUTWORK·
OUTTHINK·
MASTER THE SYSTEM·
OUTWORK·
OUTTHINK·
MASTER THE SYSTEM·