2016 · పేపర్ IIIతరచూ అడిగేది

రాజ్యాంగం యొక్క ప్రాథమిక నిర్మాణం (basic structure) ఒక అపోహ అని చెప్పబడింది. 1973 అనంతర రాజ్యాంగ సవరణల సహాయంతో వివరించండి.

Telugu translation by Ghissu. Report a Telugu error

క్లుప్తంగా

Basic structure ఒక కల్పన కాదు, పనిచేసే న్యాయ నియంత్రణ: న్యాయ సమీక్షపై 42వ సవరణ విధించిన నిషేధాన్ని 43వ, 44వ సవరణలు వెనక్కి తీసుకున్నాయి, Minerva Mills (1980) దాన్ని కొట్టివేసింది. కోర్టులు 2015లో NJAC సవరణను రద్దు చేశాయి, అదే సమయంలో 73వ, GST సవరణల వంటి మార్పులను అనుమతించాయి.

Model answer

Ghissu Editorial · Verified 4 Oct 2026

పరిచయం
కేశవానంద భారతి కేసు21 (1973) ప్రాథమిక నిర్మాణ సిద్ధాంతాన్ని ప్రవేశపెట్టింది, ఇది పార్లమెంట్‌కు మౌలిక రాజ్యాంగ లక్షణాలను సవరించే శక్తిని పరిమితం చేసింది. 1973 తర్వాత సవరణలు, ముఖ్యంగా అత్యవసర పరిస్థితి సమయంలో, ఈ సిద్ధాంతం బలాన్ని మరియు అనుకూలతను పరీక్షించాయి, దాని ప్రాయోగిక సమర్థతపై ప్రశ్నలను లేవనెత్తాయి.
న్యాయ పరిరక్షణలు మరియు సంస్థాగత రూపకల్పన
•

న్యాయపరమైన తనిఖీగా ప్రాథమిక నిర్మాణ సిద్ధాంతం

పార్లమెంట్ ప్రజాస్వామ్యం, లౌకికవాదం, సమాఖ్యవాదం, అధికారాల విభజన లేదా న్యాయ స్వతంత్రతను మార్చలేదని సుప్రీం కోర్టు తీర్పు ఇచ్చింది, రాజ్యాంగ గుర్తింపును కాపాడుతూ సవరణ శక్తిని అధికారం కోసం దుర్వినియోగం చేయకుండా నిరోధించింది.

•

ప్రాథమిక నిర్మాణానికి 42వ సవరణ సవాలు

42వ సవరణ (1976) న్యాయ సమీక్షను తగ్గించింది, ప్రాథమిక హక్కులు మరియు ఏడవ షెడ్యూల్ సహా 50కి పైగా ఆర్టికల్స్‌ను సవరించింది, ప్రాథమిక నిర్మాణ సిద్ధాంతాన్ని రద్దు చేయాలని, అత్యవసర పరిస్థితి సమయంలో పార్లమెంటరీ ప్రాధాన్యతను ప్రకటించింది.

అమలు సవాళ్లు మరియు రాజ్యాంగ ఫలితాలు
•

ప్రాథమిక నిర్మాణాన్ని నిర్వచించడంలో అస్పష్టత

సుప్రీం కోర్టు సమగ్ర జాబితా లేకపోవడం ద్రవత్వాన్ని సృష్టిస్తుంది, ఈ సిద్ధాంతం ఒక మిథ్యా లేదా అనుకూల రక్షణ అని చర్చలకు దారితీస్తుంది. ఈ అస్పష్టత రాజకీయ సందర్భాలతో న్యాయపరమైన వ్యాఖ్యానాన్ని అభివృద్ధి చేయడానికి అనుమతిస్తుంది.

ముందుకు సాగే మార్గం
•

స్పష్టమైన న్యాయ మార్గదర్శకాలు మరియు సంభాషణ

ప్రాథమిక నిర్మాణ లక్షణాలను స్పష్టంగా చేయడానికి కోర్టు ప్రయత్నించాలి, అనిశ్చితిని తగ్గించాలి. పార్లమెంట్ మరియు న్యాయవ్యవస్థ మధ్య సంస్థాగత సంభాషణ సవరణ శక్తులు మరియు రాజ్యాంగ పరిరక్షణల మధ్య సమతుల్యతను కల్పించగలదు, అత్యవసర పరిస్థితి సమయంలో జరిగిన ఘర్షణలను నివారించగలదు.

•

తెలంగాణలో సమాఖ్యవాదాన్ని బలోపేతం చేయడం

తెలంగాణ రాష్ట్ర హోదా మరియు స్థానిక పరిపాలన సంస్కరణలు సమాఖ్య సూత్రాలను ప్రాథమిక నిర్మాణంలో రక్షించాల్సిన అవసరాన్ని సూచిస్తున్నాయి, సవరణలు ప్రాంతీయ స్వాయత్తత మరియు ప్రజాస్వామ్య వికేంద్రీకరణను గౌరవించేటట్లు చూసుకోవాలి.

ముగింపు
1973 తర్వాత సవరణలు ఈ సిద్ధాంతాన్ని రాజ్యాంగ పరిరక్షణ మరియు అవసరమైన పరిణామం మధ్య సమతుల్యత కల్పించే డైనమిక్ సాధనంగా వెల్లడించాయి, మిథ్యా కాదు. అత్యవసర పరిస్థితి కాలం సవాళ్లు మరియు అనంతర సవరణలు దాని కొనసాగుతున్న సంస్థాగత ప్రాముఖ్యతను చూపిస్తున్నాయి.

This model answer is indicative and the model can make mistakes; please verify key facts independently.

Hand-drawn diagram: How the doctrine was tested. How the doctrine was tested. Diagram (timeline): How the doctrine was tested; 1973; Kesavananda lays down basic structure; 1976; 42nd Amendment asserts parliamentary supremacy; Post-Emergency; 43rd, 44th restore judicial review; 1980; Minerva Mills protects judicial review
Diagram: How the doctrine was tested

ఈ ప్రశ్నను ప్రాక్టీస్ చేయండి

  1. 1జవాబు పత్రం

    ఈ ప్రశ్నకు సరిపడా పేజీలు.

  2. 2చేతితో రాయండి

    సమయం పెట్టుకుని.

  3. 3మూల్యాంకనం పొందండి

    మీ మార్కులు, ఏమి సరిచేయాలో.

షేర్ చేయండిWhatsAppTelegramXLinkedIn

పరీక్షలో ఈ అధ్యాయం

రాజ్యాంగ పరిణామం, పీఠిక, ప్రాథమిక నిర్మాణం, సవరణలు4 questions

Asked in 2 of 2 sittings since 2016

2016
2
2024
2

All 4 questions, sorted by sub-topic, with model answers and practice.

అధికారిక టీజీపీఎస్సీ గ్రూప్-1 మెయిన్స్ 2016 ప్రశ్నపత్రం నుంచి ప్రశ్న. సమాధానం Ghissu ఇంజిన్ రాసింది.

Ghissu

OUTWORK·
OUTTHINK·
MASTER THE SYSTEM·
OUTWORK·
OUTTHINK·
MASTER THE SYSTEM·
OUTWORK·
OUTTHINK·
MASTER THE SYSTEM·
OUTWORK·
OUTTHINK·
MASTER THE SYSTEM·
OUTWORK·
OUTTHINK·
MASTER THE SYSTEM·
OUTWORK·
OUTTHINK·
MASTER THE SYSTEM·
OUTWORK·
OUTTHINK·
MASTER THE SYSTEM·
OUTWORK·
OUTTHINK·
MASTER THE SYSTEM·