ఫైటోహార్మోన్ (phytohormone) అంటే ఏమిటి? ఫైటోహార్మోన్ల యొక్క వివిధ సమూహాలను ఉదాహరణలతో పేర్కొనండి? కృత్రిమ పండ్ల పక్వానికి (artificial fruit ripening) హార్మోన్ల వాణిజ్య వినియోగంపై ప్రస్తుత దృశ్యాన్ని చర్చించండి?
Telugu translation by Ghissu. Report a Telugu error
క్లుప్తంగా
Phytohormones అంటే అతి తక్కువ గాఢతలో మొక్కల పెరుగుదలను నియంత్రించే సహజ సేంద్రియ పదార్థాలు, వీటిని auxins, cytokinins, gibberellins, abscisic acid, ethylene గా వర్గీకరిస్తారు. మామిడి, అరటి పండించడానికి వాణిజ్యపరంగా ఎక్కువగా వాడే హార్మోన్ ethylene, ఆంధ్రప్రదేశ్ మార్కెట్లలో ప్రమాదకర calcium carbide స్థానంలో నియంత్రిత ethylene గదులు వస్తున్నాయి.
Model answer
Ghissu Editorial · Verified 4 Oct 2026
నియంత్రణ పర్యవేక్షణ
కేంద్ర పురుగుమందుల బోర్డు మరియు రాష్ట్ర వ్యవసాయ శాఖలు ఫైటోహార్మోన్లను నియంత్రిస్తాయి, horticulture లో సురక్షిత వినియోగాన్ని నిర్ధారించడంతో పాటు కృత్రిమ పండ్ల పక్వతలో హానికరమైన రసాయనాలను పర్యవేక్షిస్తాయి.
ప్రధాన హార్మోన్లు
ఆక్సిన్లు, సైటోకైనిన్లు, గిబ్బెరెలిన్లు, అబ్సిసిక్ ఆమ్లం మరియు ఎథిలిన్ వృద్ధి మరియు పక్వతను నియంత్రిస్తాయి; ఎథిలిన్ వాణిజ్యపరంగా క్లీమాక్టెరిక్ పండ్ల కృత్రిమ పక్వతకు కీలకం.
కార్యాత్మక గతి
హార్మోన్లు వ్యతిరేకంగా పరస్పరం చర్య చేస్తాయి, ఉదా., సైటోకైనిన్లు రంధ్రాలను తెరుస్తాయి, ABA వాటిని మూసివేస్తుంది; ఆక్సిన్లు విడిపోవడాన్ని నిరోధిస్తాయి, ఎథిలిన్ దాన్ని ప్రోత్సహిస్తుంది, అభివృద్ధి మరియు వృద్ధాప్యాన్ని సమతుల్యం చేస్తాయి.
ప్రస్తుత పద్ధతులు
ఆంధ్రప్రదేశ్ మార్కెట్లలో నియంత్రిత పక్వత కోసం ఛాంబర్లలో ఎథిలిన్ వాయువు మరియు ఎథిఫాన్ ఉపయోగిస్తారు; ఆరోగ్య ప్రమాదాలు మరియు ప్రభుత్వ నిషేధాలున్నప్పటికీ అక్రమ కాల్షియం కార్బైడ్ వినియోగం కొనసాగుతుంది.
ఆర్థిక మరియు ఆరోగ్య ప్రభావం
కృత్రిమ పక్వత నిల్వ కాలాన్ని పొడిగిస్తుంది, రైతులు మరియు వ్యాపారులకు సహాయపడుతుంది, NHM కింద horticultural ఎగుమతులను మద్దతు ఇస్తుంది. అసురక్షిత పద్ధతులు వినియోగదారుల ఆరోగ్యాన్ని ప్రమాదంలో పడేస్తాయి, కఠినమైన అమలు మరియు అవగాహన కార్యక్రమాలను ప్రోత్సహిస్తాయి.
నియంత్రణ బలోపేతం
హానికరమైన రసాయనాలపై నిషేధాలను అమలు చేయడం మరియు వ్యవసాయ మరియు ఆరోగ్య శాఖల మధ్య సమన్వయ ప్రయత్నాల ద్వారా ఎథిలిన్ ఆధారిత పక్వతను ప్రోత్సహించడం ఆంధ్రప్రదేశ్ లో.
సామర్థ్య నిర్మాణం
సురక్షిత హార్మోన్ వినియోగం మరియు పక్వత సాంకేతికతలపై రైతుల శిక్షణను విస్తరించడం, ఎథిలిన్ పక్వత మౌలిక సదుపాయాల్లో పెట్టుబడితో పాటు ANGRAU మరియు ఏజెన్సీల ద్వారా.
This model answer is indicative and the model can make mistakes; please verify key facts independently.

ఈ ప్రశ్నను ప్రాక్టీస్ చేయండి
1జవాబు పత్రం
ఈ ప్రశ్నకు సరిపడా పేజీలు.
2చేతితో రాయండి
సమయం పెట్టుకుని.
3మూల్యాంకనం పొందండి
మీ మార్కులు, ఏమి సరిచేయాలో.
పరీక్షలో ఈ అధ్యాయం
బయోటెక్నాలజీ & నానోటెక్నాలజీ: పరిధి, నీతి, జన్యు ఇంజనీరింగ్, జీవవైవిధ్యం, కిణ్వ ప్రక్రియ, ఇమ్యునో-డయాగ్నోసిస్50 questions
Asked in 8 of 8 sittings since 2008
- 2025భారతదేశ జాతీయ జీవసాంకేతిక అభివృద్ధి వ్యూహం (National Biotechnology Development Strategy - NBDS) పరిణామాన్ని గుర్తించండి మరియు దాని ముఖ్య లక్ష్యాలను చర్చించండి. భారతదేశంలో జీవసాంకేతిక రంగం వృద్ధిపై దాని ప్రభావాన్ని విమర్శనాత్మకంగా మూల్యాంకనం చేయండి.
- 2025స్థిరమైన ఆరోగ్య సంరక్షణను ప్రోత్సహించడంలో మొక్కల నుండి పొందిన బయోఫార్మాస్యూటికల్స్ (plant-derived biopharmaceuticals) సామర్థ్యాన్ని విశ్లేషించండి. ఔషధ జీవితచక్రంలోని ప్రతి దశలో పర్యావరణ హానిని తగ్గించడంలో గ్రీన్ ఫార్మసీ (green pharmacy) సూత్రాల అనువర్తనం ఎలా సహాయపడుతుందో వివరించండి.
All 50 questions, sorted by sub-topic, with model answers and practice.
అధికారిక ఏపీపీఎస్సీ గ్రూప్-1 మెయిన్స్ 2016 ప్రశ్నపత్రం నుంచి ప్రశ్న. సమాధానం Ghissu ఇంజిన్ రాసింది.