2025 · పేపర్ III · 10 మార్కులు

భారత కేంద్ర ప్రభుత్వ అత్యవసర విధులు ఏమిటి? అవి పార్లమెంటు మరియు రాష్ట్ర శాసనసభల శాసన అధికారాలపై ఎలా ప్రభావం చూపుతాయో వివరించండి.

Telugu translation by Ghissu. Report a Telugu error

క్లుప్తంగా

Articles 352, 356, 360 కింద Union అత్యవసర విధులు సంక్షోభ సమయాల్లో శాసన, కార్యనిర్వాహక, ఆర్థిక నియంత్రణను స్వీకరించడానికి అనుమతించి, సమాఖ్యను తాత్కాలికంగా ఏకకేంద్రంగా మారుస్తాయి. Article 250 కింద Parliament State List అంశాలపై చట్టాలు చేయవచ్చు, President's Rule లో రాష్ట్ర శాసనసభలు సస్పెండ్ కావచ్చు.

Model answer

Ghissu Editorial · Verified 4 Oct 2026

పరిచయం
భారత రాజ్యాంగంలోని భాగం XVIII (ఆర్టికల్స్ 352-360) కింద ఉన్న అత్యవసర నిబంధనలు సంక్షోభాల సమయంలో కేంద్ర1 ప్రభుత్వానికి అధికారాన్ని కేంద్రీకరించడానికి వీలు కల్పిస్తాయి, ఇది సమాఖ్య సమతౌల్యాన్ని మరియు పార్లమెంట్ మరియు రాష్ట్ర శాసనసభల శాసనాధికారాలను ప్రభావితం చేస్తుంది.
కేంద్ర ప్రభుత్వ అత్యవసర విధులు
•

పార్లమెంటరీ చట్టనిర్మాణ విస్తరణ

జాతీయ అత్యవసర పరిస్థితి (ఆర్టికల్ 352) కింద, పార్లమెంట్‌కు ఆర్టికల్ 250 కింద అన్ని విషయాలపై, రాష్ట్ర జాబితాను కూడా కలుపుకొని, చట్టాలు చేయడానికి అధికారం లభిస్తుంది, రాష్ట్ర శాసనసభలను పక్కన పెట్టడం, 1971 ఇండో-పాక్ యుద్ధ అత్యవసర పరిస్థితిలో జరిగినట్లు.

•

రాష్ట్రాలపై కార్యనిర్వాహక నియంత్రణ

ఆర్టికల్ 356 కింద, రాష్ట్ర శాసనసభలను రద్దు చేయడం లేదా రద్దు చేయడం ద్వారా రాష్ట్రపతి పాలనను విధించడానికి కేంద్రానికి అనుమతి ఉంది, 2014లో విభజనకు ముందు అవిభాజిత ఆంధ్రప్రదేశ్లో రాష్ట్రపతి పాలన ఉదాహరణగా ఉంది.

పార్లమెంటరీ శాసనాధికారాలపై ప్రభావం
•

రాష్ట్ర చట్టాలపై అధికారం

అత్యవసర పరిస్థితుల సమయంలో పార్లమెంట్ రాష్ట్ర చట్టాలను అధిగమించగలదు లేదా నిలిపివేయగలదు, 1975-77 అత్యవసర పరిస్థితిలో కనిపించినట్లు, రాష్ట్ర శాసన స్వాతంత్ర్యాన్ని తగ్గిస్తుంది.

•

ఆర్థిక కేంద్రీకరణ

ఆర్థిక అత్యవసర పరిస్థితి (ఆర్టికల్ 360) కింద, కేంద్రం రాష్ట్రాలకు ఆర్థిక సమర్థత, జీతాల తగ్గింపు మరియు ఆర్థిక బిల్లులను రాష్ట్రపతి ఆమోదం కోసం నిలిపివేయడం వంటి ఆదేశాలను జారీ చేస్తుంది, రాష్ట్రాల ఆర్థిక స్వాతంత్ర్యాన్ని పరిమితం చేస్తుంది, ఇది ఆంధ్రప్రదేశ్ వంటి రాష్ట్రాలను ప్రభావితం చేస్తుంది.

రాష్ట్ర శాసనసభలపై ప్రభావం
•

సస్పెన్షన్ మరియు స్వాతంత్ర్య నష్టం

అత్యవసర పరిస్థితుల సమయంలో రాష్ట్ర శాసనసభలు నిలిపివేయబడవచ్చు లేదా రద్దు చేయబడవచ్చు, శాసన విధులను నిలిపివేయడం మరియు ప్రత్యేక అధికారాలను కోల్పోవడం.

•

ఆర్థిక శాసన పరిమితులు

రాష్ట్రాలు ఆర్థిక విషయాలపై కేంద్ర ఆదేశాలను పాటించవలసి ఉంటుంది, స్వతంత్ర ఆర్థిక చట్టనిర్మాణాన్ని తగ్గిస్తుంది.

ముందుకు దారి
•

సమాఖ్య రక్షణలను బలోపేతం చేయండి

రాష్ట్రపతి పాలనకు ముందు సంప్రదింపులు మరియు న్యాయపరమైన ఆమోదం అవసరమని ఆర్టికల్ 356ను సవరణ చేయండి.

•

సహకార సమాఖ్యతను ప్రోత్సహించండి

అత్యవసర అధికారాలను రాష్ట్ర ప్రయోజనాలతో సమతుల్యం చేయడానికి అంతర్రాష్ట్ర మండలి వంటి యంత్రాంగాలను ఉపయోగించండి, ముఖ్యంగా ఆంధ్రప్రదేశ్లో.

నిర్ణయం
అత్యవసర విధులు జాతీయ భద్రతను నిర్ధారిస్తాయి కానీ శాసన మరియు ఆర్థిక అధికారాలను కేంద్రీకరించి, రాష్ట్ర స్వాతంత్ర్యాన్ని గణనీయంగా పరిమితం చేస్తాయి.

This model answer is indicative and the model can make mistakes; please verify key facts independently.

Hand-drawn diagram: Impact of Emergency on Legislative Powers. Impact of Emergency on Legislative Powers. Comparison of Parliament and State Legislatures
Diagram: Impact of Emergency on Legislative Powers

ఈ ప్రశ్నను ప్రాక్టీస్ చేయండి

  1. 1జవాబు పత్రం

    ఈ ప్రశ్నకు సరిపడా పేజీలు.

  2. 2చేతితో రాయండి

    సమయం పెట్టుకుని.

  3. 3మూల్యాంకనం పొందండి

    మీ మార్కులు, ఏమి సరిచేయాలో.

షేర్ చేయండిWhatsAppTelegramXLinkedIn

పరీక్షలో ఈ అధ్యాయం

భారతదేశంలో న్యాయవ్యవస్థ15 questions

Asked in 8 of 8 sittings since 2008

2008
2
2011
1
2012
3
2016
2
2017
1
2020
2
2023
2
2025
2

All 15 questions, sorted by sub-topic, with model answers and practice.

అధికారిక ఏపీపీఎస్సీ గ్రూప్-1 మెయిన్స్ 2025 ప్రశ్నపత్రం నుంచి ప్రశ్న. సమాధానం Ghissu ఇంజిన్ రాసింది.

Ghissu

OUTWORK·
OUTTHINK·
MASTER THE SYSTEM·
OUTWORK·
OUTTHINK·
MASTER THE SYSTEM·
OUTWORK·
OUTTHINK·
MASTER THE SYSTEM·
OUTWORK·
OUTTHINK·
MASTER THE SYSTEM·
OUTWORK·
OUTTHINK·
MASTER THE SYSTEM·
OUTWORK·
OUTTHINK·
MASTER THE SYSTEM·
OUTWORK·
OUTTHINK·
MASTER THE SYSTEM·
OUTWORK·
OUTTHINK·
MASTER THE SYSTEM·