2025 · పేపర్ IV · 10 మార్కులుతరచూ అడిగేది

'ఆర్థిక సమ్మిళితం' (Financial Inclusion) భావనను మరియు భారతదేశంలో సమ్మిళిత వృద్ధిని పెంపొందించడంలో దాని కీలక పాత్రను పరిశీలించండి. ఆర్థిక సమ్మిళితాన్ని ప్రోత్సహించడానికి చేపట్టిన కీలక కార్యక్రమాలను చర్చించండి మరియు బ్యాంకింగ్ సేవలు లేని మరియు తక్కువగా ఉన్న జనాభాను అధికారిక ఆర్థిక వ్యవస్థలోకి తీసుకురావడంలో వాటి ప్రభావాన్ని మూల్యాంకనం చేయండి.

Telugu translation by Ghissu. Report a Telugu error

క్లుప్తంగా

ఆర్థిక సమ్మిళితం అంటే తక్కువ ఆదాయ వర్గాలకు పొదుపు, రుణం, బీమా, చెల్లింపులను అందుబాటు ధరలో అందించడం, ఇది ఆదాయ వృద్ధి, లింగ సాధికారత, స్థితిస్థాపకతను పెంచి వృద్ధిని సమ్మిళితం చేస్తుంది. PMJDY 55 కోట్ల ఖాతాలు, JAM trinity, UPI అందుబాటు సమస్యను చాలావరకు పరిష్కరించి, Financial Inclusion Indexను 2017లో 43.4 నుండి 2025లో 67.0కు పెంచాయి.

Model answer

Ghissu Editorial · Verified 4 Oct 2026

పరిచయం
భారతదేశ సమగ్ర వృద్ధికి ఆర్థిక సమావేశం కీలకం, ఇది సున్నితమైన వర్గాలకు ఆర్థిక సేవలకు ప్రాప్యత1ను అందించడమే కాకుండా అనేక ఐక్యరాజ్యసమితి సుస్థిర అభివృద్ధి లక్ష్యాలను మద్దతు ఇస్తుంది. 2024 నాటికి, 78% కంటే ఎక్కువ భారతీయ వయోజనులు బ్యాంకు ఖాతాలను కలిగి ఉన్నారు, ఇది డిజిటల్ ఆవిష్కరణ మరియు గ్రామీణ మరియు అంచున ఉన్న జనాభాకు విస్తరించిన ప్రభుత్వ కార్యక్రమాల ద్వారా పెంపొందింది.
ఆర్థిక సమావేశాన్ని అర్థం చేసుకోవడం
•

నిర్వచనం మరియు అవరోధాలు

ఆర్బీఐ 2019-24 జాతీయ వ్యూహం ఆర్థిక సమావేశాన్ని బలహీన వర్గాలకు సమయానుకూలమైన క్రెడిట్ ప్రాప్యతగా నిర్వచిస్తుంది; అవరోధాలలో పేదరికం, అక్షరాస్యత లేమి, పరిమిత బ్యాంకు శాఖలు, మరియు అధిక లావాదేవీ ఖర్చులు ఉన్నాయి, ఇవి గ్రామీణ మరియు అంచున ఉన్న సమాజాలను అసమానంగా ప్రభావితం చేస్తాయి.

సమగ్ర వృద్ధిలో పాత్ర
•

ఆర్థిక మరియు సామాజిక ప్రభావం

ఆర్థిక సమావేశం వ్యాపార ఆవిష్కరణ మరియు పేదరికం తగ్గింపును ప్రోత్సహిస్తుంది, ఇది ఆంధ్ర ప్రదేశ్32 2024-25లో 9.24% GSDP వృద్ధి ద్వారా జాతీయ సగటును మించిపోవడం ద్వారా ఉదాహరణగా ఉంది. అటల్ పెన్షన్ యోజన (APY) మరియు ప్రధాన మంత్రి సురక్షా బీమా యోజన (PMSBY) వంటి సామాజిక భద్రతా పథకాలు, ముఖ్యంగా ఆర్థిక దెబ్బతిన్న ప్రాంతాల్లో, అసురక్షతను తగ్గిస్తాయి.

ప్రధాన కార్యక్రమాలు మరియు ప్రభావం
•

ప్రధాన పథకాలు

PMJDY 55 కోట్ల ఖాతాలను తెరిచింది, వీటిలో 56% మహిళల యాజమాన్యం ఉంది; PMFBY మరియు PMMY క్రెడిట్ మరియు ప్రమాద నివారణను మెరుగుపరుస్తాయి; సూక్ష్మ మరియు చిన్న సంస్థలకు కొలాటరల్-రహిత రుణాలను మద్దతు ఇవ్వడానికి క్రెడిట్ గ్యారంటీ ఫండ్ ట్రస్ట్ (CGTMSE) ఆర్థిక ప్రాప్యతను బలోపేతం చేస్తుంది.

•

రాష్ట్ర-నిర్దిష్ట సాక్ష్యాలు

ఆంధ్ర ప్రదేశ్‌లో, PMJDY ఖాతాలు, SHG-బ్యాంకు లింకేజీ మరియు DBT బ్యాంకింగ్ ప్రాప్యతను విస్తరించాయి, అయితే మహిళల భాగస్వామ్యం ఇంకా వెనుకబడి ఉంది, ఇది ప్రాప్యతను ఇప్పుడు క్రియాశీల వినియోగంగా మార్చాల్సిన అవసరాన్ని చూపిస్తుంది.

నిర్ణయం
ఆర్థిక సమావేశం భారతదేశ సమగ్ర వృద్ధిని ముందుకు తీసుకెళ్తుంది, అయితే లింగ, మౌలిక సదుపాయాలు, మరియు పరిపాలనలో నిరంతర ఖాళీలు సమానమైన మరియు సమర్థవంతమైన ఆర్థిక ప్రాప్యతను నిర్ధారించడానికి నిరంతర విధాన దృష్టి మరియు మెరుగైన పర్యవేక్షణను అవసరం చేస్తాయి.

This model answer is indicative and the model can make mistakes; please verify key facts independently.

Hand-drawn diagram: From Access to Usage. From Access to Usage. Flow: Jan Dhan bank account → JAM links Aadhaar, mobile → DBT and UPI payments → Mudra credit, crop insurance → Inclusive growth
Diagram: From Access to Usage

ఈ ప్రశ్నను ప్రాక్టీస్ చేయండి

  1. 1జవాబు పత్రం

    ఈ ప్రశ్నకు సరిపడా పేజీలు.

  2. 2చేతితో రాయండి

    సమయం పెట్టుకుని.

  3. 3మూల్యాంకనం పొందండి

    మీ మార్కులు, ఏమి సరిచేయాలో.

షేర్ చేయండిWhatsAppTelegramXLinkedIn

పరీక్షలో ఈ అధ్యాయం

సమ్మిళిత వృద్ధి: భారతదేశం మరియు ఆంధ్రప్రదేశ్ పథకాలు49 questions

Asked in 8 of 8 sittings since 2008

2008
6
2011
7
2012
5
2016
9
2017
9
2020
2
2023
4
2025
7

All 49 questions, sorted by sub-topic, with model answers and practice.

అధికారిక ఏపీపీఎస్సీ గ్రూప్-1 మెయిన్స్ 2025 ప్రశ్నపత్రం నుంచి ప్రశ్న. సమాధానం Ghissu ఇంజిన్ రాసింది.

Ghissu

OUTWORK·
OUTTHINK·
MASTER THE SYSTEM·
OUTWORK·
OUTTHINK·
MASTER THE SYSTEM·
OUTWORK·
OUTTHINK·
MASTER THE SYSTEM·
OUTWORK·
OUTTHINK·
MASTER THE SYSTEM·
OUTWORK·
OUTTHINK·
MASTER THE SYSTEM·
OUTWORK·
OUTTHINK·
MASTER THE SYSTEM·
OUTWORK·
OUTTHINK·
MASTER THE SYSTEM·
OUTWORK·
OUTTHINK·
MASTER THE SYSTEM·