2016 · పేపర్ IIతరచూ అడిగేది

ఆధునిక భారతదేశంలో కుల వ్యతిరేక, దళిత మరియు బ్రాహ్మణేతర ఉద్యమాల ఆవిర్భావం మరియు లక్షణాలను విశ్లేషించండి.

Telugu translation by Ghissu. Report a Telugu error

క్లుప్తంగా

కుల బహిష్కరణ, వలస పాలనలో విద్య, కుల సంఘాల నుంచి పుట్టిన కుల వ్యతిరేక, Dalit, బ్రాహ్మణేతర ఉద్యమాలు Phule, Periyar, Ambedkar నాయకత్వంలో ఆత్మగౌరవం, విద్య, రాజకీయ ప్రాతినిధ్యాన్ని నొక్కి చెప్పాయి. అవి Article 17, reservations ను రూపొందించాయి, తెలుగు నేలపై Adi-Andhra, Bhagya Reddy Varma Adi-Hindu ఉద్యమాలు వీటిలో భాగం.

Model answer

Ghissu Editorial · Verified 4 Oct 2026

పరిచయం
వర్ణవ్యవస్థ ఆధారిత బహిష్కరణకు శతాబ్దాలుగా ప్రతిస్పందనగా, ఆంటీ-కుల, దళిత, మరియు అబ్రాహ్మణ ఉద్యమాలు సామాజిక న్యాయం, సమానత్వం, మరియు ఆధునిక భారతదేశంలో రాజకీయ ప్రతినిధిత్వాన్ని డిమాండ్ చేస్తూ శక్తివంతమైన ఉద్యమాలుగా ఉద్భవించాయి. ఈ ఉద్యమాలు బలమైన బ్రాహ్మణీయ ఆధిపత్యాన్ని సవాలు చేసి, సమాజంలోని పెద్ద భాగాలను అణగదొక్కే కుల పిరమిడ్లను తొలగించడానికి ప్రయత్నించాయి.
చారిత్రక మరియు సామాజిక కారకాలు
•

ఉపనివేశ విద్య మరియు రాజకీయ చైతన్యం

బ్రిటిష్ కాలనీయ సంస్కరణలు ఆధునిక విద్య మరియు చట్టపరమైన వ్యవస్థలను పరిచయం చేసి, అణగారిన వర్గాలను శక్తివంతం చేశాయి. మహారాష్ట్రలో సత్యశోధక సమాజ్ మరియు తమిళనాడులో స్వాభిమాన ఉద్యమం వంటి కుల సంఘాలు బ్రాహ్మణీయ ఆధిపత్యానికి వ్యతిరేకంగా సమాజాలను చైతన్యపరిచాయి, రాజకీయ అవగాహన మరియు సామాజిక సంస్కరణలను ప్రోత్సహించాయి.

•

కుల ఆధారిత సంస్థల ఎదుగుదల

20వ శతాబ్దం ప్రారంభంలో కుల సంఘాలు సామూహిక డిమాండ్లను వ్యక్తీకరించాయి. ఉదాహరణకు, ఆంధ్ర ప్రదేశ్‌లో ఆది-ఆంధ్ర మహాసభ దళితుల విద్య మరియు సామాజిక స్థితిని మెరుగుపరచడానికి పనిచేసింది, ప్రాంతీయ చైతన్య నమూనాలను చూపిస్తుంది.

ప్రధాన లక్షణాలు
•

రాజకీయ మరియు రాజ్యాంగ ప్రభావం

ఈ ఉద్యమాలు అఛూకతను రద్దు చేసే ఆర్టికల్ 17ను ఆకారమిచ్చాయి మరియు ఎస్సీ, ఎస్టీ మరియు ఓబీసీలకు రిజర్వేషన్లను బలపరచి, శాసనసభలు మరియు సేవలలో సానుకూల చర్య మరియు రాజకీయ ప్రతినిధిత్వాన్ని బలపరిచాయి.

•

సామాజిక సంస్కరణ మరియు విద్యపై దృష్టి

అనేక ఉద్యమాలు విద్య మరియు సామాజిక-ఆర్థిక అభ్యున్నతిని విముక్తి సాధనాలుగా ప్రాధాన్యతనిచ్చాయి, ఇది ఆది-ఆంధ్ర మహాసభ యొక్క దళితుల కోసం పాఠశాలలు మరియు వసతిగృహాలను స్థాపించడానికి చేసిన ప్రయత్నాల ద్వారా స్పష్టమవుతుంది.

ప్రభావం
•

విద్యలో అకాడెమిక్ బహిష్కరణ1 హైలైట్ చేయబడింది

సమతా సమ్మేళన్ వంటి వేదికలు విద్యలో కుల ఆధారిత బహిష్కరణను ప్రదర్శించాయి, ప్రాప్యత మరియు సమానత్వంలో కొనసాగుతున్న సవాళ్లను ప్రాముఖ్యతనిచ్చాయి.

ముగింపు
ఈ ఉద్యమాలు భారతదేశంలో సామాజిక న్యాయం మరియు రాజకీయ ప్రతినిధిత్వాన్ని లోతుగా మారుస్తూ, రాజ్యాంగ పరిరక్షణలు మరియు సాంస్కృతిక గుర్తింపును సాధించాయి. అయితే, కుల వివక్ష మరియు హింస కొనసాగుతూనే ఉన్నాయి, తద్వారా నిరంతర పోరాటం మరియు అప్రమత్తత అవసరం.

This model answer is indicative and the model can make mistakes; please verify key facts independently.

Hand-drawn diagram: Strands of the anti-caste movement. Strands of the anti-caste movement. Diagram (tree): Strands of the anti-caste movement; Anti-caste movements; Non-Brahmin: Satyashodhak, Self-Respect; Dalit: Adi-Andhra, Dalit Panthers; Ambedkar: annihilation of caste; Plural: Ad Dharm, Dalit feminism
Diagram: Strands of the anti-caste movement

ఈ ప్రశ్నను ప్రాక్టీస్ చేయండి

  1. 1జవాబు పత్రం

    ఈ ప్రశ్నకు సరిపడా పేజీలు.

  2. 2చేతితో రాయండి

    సమయం పెట్టుకుని.

  3. 3మూల్యాంకనం పొందండి

    మీ మార్కులు, ఏమి సరిచేయాలో.

షేర్ చేయండిWhatsAppTelegramXLinkedIn

పరీక్షలో ఈ అధ్యాయం

19వ శతాబ్దపు తిరుగుబాట్లు, 1857, సామాజిక-మత మరియు కుల వ్యతిరేక ఉద్యమాలు5 questions

Asked in 2 of 2 sittings since 2016

2016
2
2024
3

All 5 questions, sorted by sub-topic, with model answers and practice.

అధికారిక టీజీపీఎస్సీ గ్రూప్-1 మెయిన్స్ 2016 ప్రశ్నపత్రం నుంచి ప్రశ్న. సమాధానం Ghissu ఇంజిన్ రాసింది.

Ghissu

OUTWORK·
OUTTHINK·
MASTER THE SYSTEM·
OUTWORK·
OUTTHINK·
MASTER THE SYSTEM·
OUTWORK·
OUTTHINK·
MASTER THE SYSTEM·
OUTWORK·
OUTTHINK·
MASTER THE SYSTEM·
OUTWORK·
OUTTHINK·
MASTER THE SYSTEM·
OUTWORK·
OUTTHINK·
MASTER THE SYSTEM·
OUTWORK·
OUTTHINK·
MASTER THE SYSTEM·
OUTWORK·
OUTTHINK·
MASTER THE SYSTEM·